SOESTERBERG – Defensie onderzoekt of kerkorganisten kunnen worden ingezet voor de besturing van drones. Volgens een eerste verkenning beschikken organisten over “een uitzonderlijk bruikbare combinatie van hand-oogcoördinatie, voetbediening en het gelijktijdig verwerken van meerdere informatiestromen”.
Aanleiding is een proef van het Defensiecentrum Mens-Machinecoördinatie (DMMC) onder 84 beroepsmilitairen en 39 kerkorganisten. Daarbij moesten deelnemers meerdere drones tegelijk door een virtueel stedelijk gebied sturen. Organisten met ervaring op drie- of vierklaviers instrumenten bleken gemiddeld 27 procent minder besturingsfouten te maken dan beginnende beroepsmilitairen.
“Wie met twee handen, twee voeten en twintig registers tegelijk een fuga kan spelen, heeft al een vrij goede basis,” zegt luitenant-kolonel Mark Veldkamp. “Vooral het onafhankelijk bedienen van pedalen bleek verrassend relevant. Eén deelnemer wist tijdens de test gelijktijdig een drone te laten opstijgen, een andere terug te sturen en ondertussen een achtstemmige imitatie in d klein te improviseren.”
Defensie heeft inmiddels besloten dat alle beroepsorganisten voortaan standaard worden aangemerkt als reservist. Volgens het ministerie gaat het om een administratieve maatregel die vooruitloopt op mogelijke toekomstige inzet. “We willen bij een crisissituatie niet afhankelijk zijn van mensen die mogelijk maar één notenbalk tegelijk kunnen lezen,” aldus Veldkamp.
De Nederlandse Organistenvereniging reageert verbaasd op het besluit. “Wij dachten dat het om een proef ging,” zegt voorzitter Paul Janssen. “Nu blijkt dat onze leden zonder overleg zijn opgenomen in de krijgsmachtadministratie. Sommige organisten hebben nog nooit een drone gezien, maar staan straks wel geregistreerd als reservist.”
Binnen Defensie wordt inmiddels gekeken naar een apart opleidingstraject. Daarbij zou de standaard dronecontroller worden vervangen door een speeltafel met twee manualen, een pedaal en registerknoppen voor functies als camera, warmtebeeld en terugkeer naar basis.
De knop Tutti krijgt voorlopig een beschermkap. Tijdens de eerste test drukte een organist erop. Alle 46 drones stegen daarop tegelijk op en vormden boven het oefenterrein een verrassend overtuigende cadens in C groot.